Smaak- en gezondheidstopper onder de veggieburgers
Dit is wat mij betreft één van de meest geslaagde recepten voor een plantaardige burger. De hoofdingrediënten zijn: rode biet, met kikkererwten, havervlokken en sesampasta als extra eiwitbronnen.
Ingrediënten voor 4 à 6 burgers:
- ca 250 g gekookte kikkererwten (of uit glas of blik)
- 1 rode ui, fijn gesneden
- een eetlepel kokosolie (of een eetlepel olijfolie)
- 2 tenen knoflook, fijn gesneden
- 1 rauwe rode biet, geraspt
- 1 eetlepel ciderazijn
- 2 eetlepels tahini (sesampasta)
- 1 à anderhalve eetlepel tamari (soyasaus)
- gemberpoeder, 1 à anderhalve koffielepel
- gemalen kardemom, 1 à anderhalve koffielepel
- zwarte peper, een flinke hoeveelheid
- 4 à 6 eetlepels havermoutvlokken
- eventueel extra zout, naar smaak
Kook je liever met zo weinig mogelijk olie, gebruik dan ca 100 à 150 ml groentenbouillon in plaats van de kokos- of olijfolie.
Werkwijze:
- Snijd de ui en de knoflooktenen fijn en rasp de rode biet.
- Heb je een klassieke oven? Verwarm voor op 190 à 200°C (niet nodig bij een warme luchtoven).
- Maal of stamp de gekookte kikkererwten grof.
- Smelt de (kokos)olie of giet de groentenbouillon in een pan, bak er de gesnipperde ui en de look in, tot ze wat glazig zijn.
- Voeg de geraspte rode biet toe, samen met de ciderazijn, tamari en de kruiden.
- Roerbak of stoof ca 6 minuten op zacht vuur.
- Neem een grote kom, doe de inhoud van de pan erin samen met de kikkererwten, de tahini en het havermoutvlokken. Vermeng goed, tot een grove, kleverige massa. Proef en voeg eventueel extra zout of peper toe.
- Indien te vochtig: voeg extra havermout toe.
- Bekleed een bakplaat met bakpapier.
- Vorm 4 à 6 burgers en leg ze op het bakpapier.
- Bak ca 35 minuten in de oven en keer halverwege om.
Voor mooie, ronde burgers kan je een metalen ring gebruiken om ze in vorm te brengen.
Deze burgers zijn heerlijk in elk seizoen. Sla of een salade met rauwe groenten en een frisse vinaigrette passen er goed bij.
De hoeveelheid van bovenstaand recept volstaat voor 4 à 6 burgers, afhankelijk van hoe groot en dik je de burgers vormt.
De mengeling waaruit je de burgers maakt kan een week in de koelkast worden bewaard of voor later gebruik worden ingevroren.
Zijn deze huisgemaakte burgers volwaardige vervangers voor een klassieke vlees- of visburger?
Deze huisgemaakte plantaardige burgers hebben een goed aandeel eiwitten dat bovendien ook evenwichtig is omdat een graan (haver) met een peulvrucht (kikkererwten) wordt gecombineerd samen met groenten (de ui, look en rode biet). Bovendien zijn deze burgers ook rijk aan voedingsvezel en andere gezonde substanties die niet in dierlijke producten zitten. Voorbeelden daarvan zijn mineralen, vitamines en secundaire plantenstoffen, denk aan de rode kleurstof uit de bieten. De vetten die in plantaardige burgers zitten zijn ook gezonder dan de verzadigde vetten in dierlijk weefsel. Dat hangt deels af van de olie die je gebruikt voor bovenstaand recept. Olijfolie is bijvoorbeeld meer aangeraden dan kokosolie. Het recept kan ook worden gemaakt met een groentenbouillon als basis om de rode bieten gaar te stoven. Dat verlaagt het vetgehalte sterk en dan zijn de verzadigde vetten van de kokosolie ook uit de rekening verwijderd.
Winstmarge
In absolute waarden zal het eiwitgehalte van deze plantaardige burger uiteraard lager uitvallen dan een burger gemaakt van puur gemalen vlees of vis. Een bijkomend winstpunt voor een plantaardige burger is de afwezigheid van resten van groeihormonen, antibiotica en andere ongezonde restsubstanties die in de veehouderij kwistig worden gebruikt om dieren sneller te doen groeien en de winstmarge te verhogen, ten koste van onze gezondheid.
Is een plantaardige burger die ik in de supermarkt koop een goede vervanger voor een klassieke vlees- of visburger?
Alles hangt af van de samenstelling van de plantaardige burger uit de supermarkt. Lees het etiket. Kijk wat er in de burger zit qua bestanddelen en dan vooral artificiële toevoegingen om smaak, geur, kleur en houdbaarheid te beïnvloeden. Ook het zout- en dus natriumgehalte is iets om in de gaten te houden. Hoe minder toegevoegd zout, hoe beter.
Een burger uit de supermarkt is meer bewerkt dan een burger die je zelf thuis maakt met pure ingrediënten.
Bewerkt vlees is bewezen ongunstig voor de gezondheid en staat al decennialang op de zwarte lijst van de Wereldgezondheidsorganisatie. Over de gezondheidsparameters van industriële of artisanale plantaardige burgers is veel minder onderzoek gedaan. Uit het onderzoek dat bekend is blijkt alvast dat ze minder schadelijk uitvallen dan burgers met vlees of vis.
Rode bieten en kikkererwtenburgers, voedingswaarde
Volgens bovenstaand recept, voedingswaarden per 100 g eetbaar product.
De waarden zijn bij benadering.
Berekend op basis van 250 g gekookte kikkererwten, 300 g verse biet, 100 g rode ui, 40 g havervlokken, een eetlepel olijfolie en de aangegeven hoeveelheden van de andere ingrediënten.
| Energie | Koolhydr. | Suikers | Vetten | Verz. vetten | Eiwit | Vezels | Zout |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 139 kcal | 18,7 g | 4,9 g | 5,4 g | 0,8 g | 5,3 g | 4,8 g | 0,4 g |